Home / glossary / coping met herstel van balans

  COPING MET HERSTEL VAN BALANS

Door de schokkende gebeurtenis is het leven van een cliënt vaak ernstig verstoord geraakt. Het vinden van een nieuwe balans kost tijd. In de regel komen er geleidelijk steeds vaker momenten dat iemand zich een voorstelling maakt van een nieuwe toekomst; een toekomst waarin de ziekte of de handicap of zelfs de nabijheid van de dood een plek heeft. Dit is het herstellen van de balans.

Maar als het perspectief er weer is en als de balans dus is hersteld, is dat nog geen blijvende situatie. Zeker als de balans nog maar net is gevonden, kan die gemakkelijk weer worden verstoord. Want naarmate de tijd verstrijkt, wordt het besef van de omvang van de verliezen steeds groter. Is er net een beetje vaste grond onder de voeten en hup, daar dient zich weer een verlies aan. Het is opnieuw schrikken en alle pijn lijkt weer van voren af aan te beginnen. Dit fenomeen kan cliënten hopeloos maken. ‘Wanneer is het nou eens afgelopen’, of ‘ik ben er klaar mee’, verzuchten zij dan. Het blijft zoeken naar een evenwicht.

Het lijkt vaak alsof cliënten onbewust zelf reguleren waar ze aan toe zijn en de schokken die horen bij de verwerking gedoseerd toelaten. In de revalidatie zie je geregeld dat cliënten aanvankelijk niet aan een mentale en emotionele verwerking toekomen. Zij zetten alles op alles om fysiek de controle te hernemen. Dat doen ze niet bewust; ze kunnen niet anders. Pas als ze weer het gevoel hebben dat ze weten wat ze kunnen en hoe het leven er voor hen uit kan zien, zijn ze toe aan de stap naar mentale en emotionele verwerking. Het kan soms jaren duren voordat die stap wordt gezet, en als het zo ver is gaan mensen vaak eerst door een periode met depressieve gevoelens. Andersom komt ook voor, dat mensen eerst emotioneel en mentaal totaal verloren zijn en pas aan fysieke revalidatie toe kunnen komen als ze op dat punt weer wat verder zijn.

Een herstel van balans staat niet gelijk aan acceptatie van wat er gebeurd is. Cliënten verzetten zich vaak tegen de term ‘acceptatie’. Zij hebben het gevoel en de overtuiging dat iets schokkends zoals zij hebben meegemaakt onacceptabel is. Ze willen niet accepteren. Ze willen meestal wel door met hun leven en nieuwe mogelijkheden exploreren. En dat is een vorm van acceptatie die van belang is: cliënten aanvaarden de realiteit zoals die is en gaan daarmee verder. Daar is moed voor nodig, omdat het vraagt om onder ogen te zien dat dat wat geweest is echt voorbij is. Het oude geluk komt echt nooit meer terug. Als cliënten eenmaal dat inzicht hebben, zijn ze bereid en in staat om opnieuw gelukkig te worden.

Ook als een balans is gevonden en lange tijd kan worden vastgehouden, is dat geen permanente situatie. Het verdriet en de weemoed kunnen bij tijd en wijle weer de kop opsteken. Maar de cliënt zal deze pijn dan herkennen en zonder angst wachten tot het overgaat.

naar Professioneel omgaan met de coping van cliënten met herstel van balans
naar Slinger van verliesverwerking